<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?>
<TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hant-HK" xml:id="X58n1030">
<teiHeader>
	<fileDesc>
		<titleStmt>
			<title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 1030 華嚴念佛三昧論</title>
			<title xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經數位版, No. 1030 華嚴念佛三昧論</title>
			<author>淸 彭際淸述</author>
			<respStmt>
				<resp>Electronic Version by</resp>
				<name>CBETA</name>
			</respStmt>
		</titleStmt>
		<editionStmt>
			<edition>XML TEI P5</edition>
			<respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt>
			<respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt>
		</editionStmt>
		<extent>1卷</extent>
		<publicationStmt>
			<idno type="CBETA">
				<idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">58</idno>.<idno type="no">1030</idno>
			</idno>
			<distributor>
				<name>中華電子佛典協會 (CBETA)</name>
				<address>
					<addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine>
				</address>
			</distributor>
			<availability>
				<p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p>
			</availability>
			<date>2022-10-12 23:43:51 +0800</date>
		</publicationStmt>
		<sourceDesc>
			<bibl>
				<title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title>
				<title level="s" xml:lang="zh-Hant">卍新纂大日本續藏經</title>
				<title level="m" xml:lang="zh-Hant">華嚴念佛三昧論</title>
			</bibl>
		</sourceDesc>
	</fileDesc>
	<encodingDesc>
		<projectDesc>
			<p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p>
			<p xml:lang="zh-Hant" cb:type="ly">CBETA 人工輸入，CBETA 掃瞄辨識</p>
		</projectDesc>
		<editorialDecl>
			<punctuation resp="#resp1"><p>原書標點</p></punctuation>
		</editorialDecl>
		<tagsDecl>
			<namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0">
				<tagUsage gi="rdg">
					<listWit>
						<witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness>
						<witness xml:id="wit.orig">【卍續】</witness>
					</listWit>
				</tagUsage>
			</namespace>
		</tagsDecl>
		<charDecl>
<char xml:id="CB15131">
				<charName>CBETA CHARACTER CB15131</charName>
				<mapping cb:dec="998171" type="PUA">U+F3B1B</mapping>
			<charProp><localName>normalized form</localName><value>邦</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[邱-丘+(看-目)]</value></charProp></char>
<char xml:id="CB16014">
				<charName>CBETA CHARACTER CB16014</charName>
				<mapping cb:dec="999054" type="PUA">U+F3E8E</mapping>
			<mapping type="normal_unicode">U+979E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鞞</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鞥-合+(白-日+田)]</value></charProp></char>
</charDecl>
	</encodingDesc>
	<profileDesc>
		<langUsage>
			<language ident="en">English</language>
			<language ident="zh-Hant">Chinese (Traditional)</language>
		</langUsage>
	</profileDesc>
	<revisionDesc>
		<change when="2013-05-20">
			<name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication
		</change>
		<change when="2005-06-06T14:05:32">
			Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT
		</change>
	</revisionDesc>
</teiHeader>
<text><body>
<milestone unit="juan" n="1"/>
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0713c" n="0713c"/>
<lb ed="X" n="0713c01"/>
<lb ed="X" n="0713c02"/>
<lb ed="X" n="0713c03"/>
<lb ed="X" n="0713c04"/>
<lb ed="X" n="0713c05"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 1030-A 華嚴念佛三昧論叙</cb:mulu><head>No. 1030-A
<lb ed="X" n="0713c06"/><lb ed="R104" n="0168a01"/> 華嚴念佛三昧論叙</head>
<lb ed="X" n="0713c07"/>
<lb ed="X" n="0713c08"/><lb ed="R104" n="0168a02"/><p xml:id="pX58p0713c0801">大椉起信論云。一切衆生不名爲覺。以從本來念念
<lb ed="X" n="0713c09"/><lb ed="R104" n="0168a03"/>相續。未曾離念。念者不覺也。佛者覺也。念佛者以覺
<lb ed="X" n="0713c10"/><lb ed="R104" n="0168a04"/>攝不覺也。念佛三昧者。以覺攝不覺。入于正覺海也。
<lb ed="X" n="0713c11"/><lb ed="R104" n="0168a05"/>華嚴具諸佛一切三昧。而其間念佛三昧。爲一切三
<lb ed="X" n="0713c12"/><lb ed="R104" n="0168a06"/>昧中王。大莫過于是。方莫過于是。廣莫過于是矣。知
<lb ed="X" n="0713c13"/><lb ed="R104" n="0168a07"/>歸居士修念佛三昧者十數年。而又于華嚴義海。一
<lb ed="X" n="0713c14"/><lb ed="R104" n="0168a08"/>門深入。頃過鎭江。出所著華嚴念佛三昧論見示。擧
<lb ed="X" n="0713c15"/><lb ed="R104" n="0168a09"/>淸涼棗栢恒河沙字數。而包擧以五六千言。覺疏鈔
<lb ed="X" n="0713c16"/><lb ed="R104" n="0168a10"/>合論非多。此論非少。且當棗栢著論時。行願全品未
<lb ed="X" n="0713c17"/><lb ed="R104" n="0168a11"/>至此方。故于他方淨土。輒生別異。此品全出。必待此
<lb ed="X" n="0713c18"/><lb ed="R104" n="0168a12"/>論而義始完。其殆阿彌陀佛神力加被。俾居士隨宜
<lb ed="X" n="0713c19"/><lb ed="R104" n="0168a13"/>說法。廣導羣品者乎。竊謂念佛修淨土者。轉煩惱惡
<lb ed="X" n="0713c20"/><lb ed="R104" n="0168a14"/>血。爲淸淨法乳也。由念佛而獲三昧。所謂念歸無念。
<lb ed="X" n="0713c21"/><lb ed="R104" n="0168a15"/>轉生乳爲熟酪也。于三昧中精進念佛。所謂無念而
<lb ed="X" n="0713c22"/><lb ed="R104" n="0168a16"/>念。變熟酪爲生酥也。由念佛三昧。徧歷一切三昧。夫
<lb ed="X" n="0713c23"/><lb ed="R104" n="0168a17"/>然後具足念佛三昧。變生酥爲熟酥也。以念佛三昧。
<lb ed="X" n="0713c24"/><lb ed="R104" n="0168a18"/>統攝無量無邊不可說三昧。以無量無邊不可說三
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0714a" n="0714a"/>
<lb ed="X" n="0714a01"/><lb ed="R104" n="0168b01"/>昧攝入念佛三昧。卽念卽佛。非念非佛。微妙神通不
<lb ed="X" n="0714a02"/><lb ed="R104" n="0168b02"/>可思議。轉熟酥爲醍醐也。不能轉乳爲酪。雖念佛而
<lb ed="X" n="0714a03"/><lb ed="R104" n="0168b03"/>不能得三昧門。不能變酪爲酥。不能以念佛三昧攝
<lb ed="X" n="0714a04"/><lb ed="R104" n="0168b04"/>一切不可說三昧門。不能轉酥酪爲醍醐。不能以念
<lb ed="X" n="0714a05"/><lb ed="R104" n="0168b05"/>佛一門。直超十地等覺。獲大圓鏡智。坐證無上菩提。
<lb ed="X" n="0714a06"/><lb ed="R104" n="0168b06"/>夫念佛無差別。而三昧有淺深。三昧之淺深。念佛之
<lb ed="X" n="0714a07"/><lb ed="R104" n="0168b07"/>差別也。文治自弱冠卽喜修禪。四十以後。始兼修念
<lb ed="X" n="0714a08"/><lb ed="R104" n="0168b08"/>佛。比年來以念佛爲禪。復以禪念佛。禪淨並運。將終
<lb ed="X" n="0714a09"/><lb ed="R104" n="0168b09"/>老焉。敢以所見質之居士。幸有以敎我。</p><p xml:id="pX58p0714a0916" cb:place="inline">歲次甲辰春
<lb ed="X" n="0714a10"/><lb ed="R104" n="0168b10"/>三月無餘學人王文治撰</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0714a11"/>
<lb ed="X" n="0714a12"/>
<lb ed="X" n="0714a13"/>
<lb ed="X" n="0714a14"/>
<lb ed="X" n="0714a15"/><cb:docNumber>No. 1030</cb:docNumber>
<lb ed="X" n="0714a16"/><lb ed="R104" n="0168b12"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>華嚴念佛三昧論</cb:jhead></cb:juan>
<lb ed="X" n="0714a17"/>
<lb ed="X" n="0714a18"/><lb ed="R104" n="0168b13"/><byline cb:type="author">菩薩戒弟子　彭際淸　述</byline>
<lb ed="X" n="0714a19"/><lb ed="R104" n="0168b14"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">前文</cb:mulu><p xml:id="pX58p0714a1901">念佛法門。諸經廣讚。約其總貫。略有二涂。一普念。一
<lb ed="X" n="0714a20"/><lb ed="R104" n="0168b15"/>專念。如觀佛相海經。佛不思議境界經等。但明普念。
<lb ed="X" n="0714a21"/><lb ed="R104" n="0168b16"/>藥師琉璃光如來經。阿閦佛經。無量壽經等。特明專
<lb ed="X" n="0714a22"/><lb ed="R104" n="0168b17"/>念。今此華嚴。一多相入。主伴交融。卽自卽他。亦專亦
<lb ed="X" n="0714a23"/><lb ed="R104" n="0168b18"/>普。略標五義以貫全經。一念佛法身。直指衆生自性
<lb ed="X" n="0714a24"/><lb ed="R104" n="0169a01"/>門。二念佛功德。出生諸佛報化門。三念佛名字。成就
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0714b" n="0714b"/>
<lb ed="X" n="0714b01"/><lb ed="R104" n="0169a02"/>最勝方便門。四念<name role="" type="person">毗盧遮那佛</name>。頓入華嚴法界門。五
<lb ed="X" n="0714b02"/><lb ed="R104" n="0169a03"/>念<name role="" type="person">極樂世界</name>阿彌陀佛。圓滿普賢大願門。別申問答
<lb ed="X" n="0714b03"/><lb ed="R104" n="0169a04"/>豁破羣癡。普與見聞。同歸一乘云爾。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0714b04"/><lb ed="R104" n="0169a05"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">一念佛法身直指衆生自性</cb:mulu><head>一念佛法身直指衆生自性者</head><p xml:id="pX58p0714b0413" cb:place="inline">吾人固有之性。湛寂
<lb ed="X" n="0714b05"/><lb ed="R104" n="0169a06"/>光明。徧周塵刹。諸佛別無所證。全證衆生自性耳。如
<lb ed="X" n="0714b06"/><lb ed="R104" n="0169a07"/>來出現品云。菩薩摩訶薩應知自心。念念常有佛成
<lb ed="X" n="0714b07"/><lb ed="R104" n="0169a08"/>正覺。何以故。諸佛如來不離此心成正覺故。如自心。
<lb ed="X" n="0714b08"/><lb ed="R104" n="0169a09"/>一切衆生心亦如是。悉有如來成等正覺。廣大周徧。
<lb ed="X" n="0714b09"/><lb ed="R104" n="0169a10"/>無處不有。不離不斷。無有休息。又云。無一衆生而不
<lb ed="X" n="0714b10"/><lb ed="R104" n="0169a11"/>具有如來智慧。但以妄想顚倒執著。不能證得。若離
<lb ed="X" n="0714b11"/><lb ed="R104" n="0169a12"/>妄想。一切智自然智無礙智。則得現前。<note place="inline">文竟</note>云何離于
<lb ed="X" n="0714b12"/><lb ed="R104" n="0169a13"/>妄想。須知一切衆生顚倒執著。全是諸佛法身。何以
<lb ed="X" n="0714b13"/><lb ed="R104" n="0169a14"/>故。顚倒執著常自寂滅故。于此信入。諸佛法身無處
<lb ed="X" n="0714b14"/><lb ed="R104" n="0169a15"/>不現。淸淨圓滿。中不容他。念念不迷。心心無所。從此
<lb ed="X" n="0714b15"/><lb ed="R104" n="0169a16"/>起行。具足大悲。究竟大慈。于身無所取。于修無所著。
<lb ed="X" n="0714b16"/><lb ed="R104" n="0169a17"/>于法無所住。歷十住十行十回向十地十一地。不離
<lb ed="X" n="0714b17"/><lb ed="R104" n="0169a18"/>當念因果圓成。故曰才發菩提。卽成正覺。如賢首品
<lb ed="X" n="0714b18"/><lb ed="R104" n="0169b01"/>初發心功德品。廣明斯事。如是念佛。能于一切處見
<lb ed="X" n="0714b19"/><lb ed="R104" n="0169b02"/>如來身。又如光明覺品。世尊放百億光明。從此三千
<lb ed="X" n="0714b20"/><lb ed="R104" n="0169b03"/>大千世界。徧照十方。乃至盡法界虗空界。而文殊說
<lb ed="X" n="0714b21"/><lb ed="R104" n="0169b04"/>頌。敎人離于有無一異生滅去來種種諸見。徧一切
<lb ed="X" n="0714b22"/><lb ed="R104" n="0169b05"/>處觀于如來。是爲入佛正信。出現品亦云。諸菩薩摩
<lb ed="X" n="0714b23"/><lb ed="R104" n="0169b06"/>訶薩。不應于一法一事一身一國土一衆生見于如
<lb ed="X" n="0714b24"/><lb ed="R104" n="0169b07"/>來。應徧一切處見于如來。譬如虗空。徧至一切色非
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0714c" n="0714c"/>
<lb ed="X" n="0714c01"/><lb ed="R104" n="0169b08"/>色處。非至非不至。何以故。虗空無身故。如來身亦復
<lb ed="X" n="0714c02"/><lb ed="R104" n="0169b09"/>如是。徧一切處。徧一切衆生。徧一切法。徧一切國土。
<lb ed="X" n="0714c03"/><lb ed="R104" n="0169b10"/>非至非不至。何以故。如來身無身故。爲衆生故示現
<lb ed="X" n="0714c04"/><lb ed="R104" n="0169b11"/>其身。又云。菩薩摩訶薩以無障無礙智慧。知一切世
<lb ed="X" n="0714c05"/><lb ed="R104" n="0169b12"/>間境界。是如來境界知一切三世境界。一切刹境界。
<lb ed="X" n="0714c06"/><lb ed="R104" n="0169b13"/>一切法境界。一切衆生境界。眞如無差別境界。法界
<lb ed="X" n="0714c07"/><lb ed="R104" n="0169b14"/>無障礙境界。實際無邊際境界。虗空無分量境界。無
<lb ed="X" n="0714c08"/><lb ed="R104" n="0169b15"/>境界境界。是如來境界。佛子。如一切世間境界無量。
<lb ed="X" n="0714c09"/><lb ed="R104" n="0169b16"/>如來境界亦無量。如一切三世境界無量。如來境界
<lb ed="X" n="0714c10"/><lb ed="R104" n="0169b17"/>亦無量。乃至如無境界境界無量。如來境界亦無量。
<lb ed="X" n="0714c11"/><lb ed="R104" n="0169b18"/>如無境界境界一切處無有。如來境界亦如是。一切
<lb ed="X" n="0714c12"/><lb ed="R104" n="0170a01"/>處無有。<note place="inline">文竟</note>何以故。以自心智慧本無障礙故。無障礙
<lb ed="X" n="0714c13"/><lb ed="R104" n="0170a02"/>智慧卽如來境界故。此名念自性佛。亦名自性念佛。
<lb ed="X" n="0714c14"/><lb ed="R104" n="0170a03"/>自性念佛者。無佛外之念能念于佛。念自性佛者。無
<lb ed="X" n="0714c15"/><lb ed="R104" n="0170a04"/>念外之佛爲自所念。不入此門。所念之佛終非究竟。
<lb ed="X" n="0714c16"/><lb ed="R104" n="0170a05"/>以不識法身自性故。將謂別有故。入此門時。一念功
<lb ed="X" n="0714c17"/><lb ed="R104" n="0170a06"/>德。過于虗空。無有限量。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0714c18"/><lb ed="R104" n="0170a07"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">二念佛功德出生諸佛報化</cb:mulu><head>二念佛功德出生諸佛報化者</head><p xml:id="pX58p0714c1813" cb:place="inline">一切如來稱法界量。
<lb ed="X" n="0714c19"/><lb ed="R104" n="0170a08"/>現種種身。示無盡莊嚴。作無邊佛事。一以普光明智
<lb ed="X" n="0714c20"/><lb ed="R104" n="0170a09"/>而爲其體。如世主妙嚴品云。智入三世。悉皆平等。其
<lb ed="X" n="0714c21"/><lb ed="R104" n="0170a10"/>身充滿一切世間。其音普順十方國土。譬如虗空具
<lb ed="X" n="0714c22"/><lb ed="R104" n="0170a11"/>含衆像。于諸境界無所分別。<note place="inline">文竟</note>以此智不思議故。無
<lb ed="X" n="0714c23"/><lb ed="R104" n="0170a12"/>分劑故。爲能具足如斯力用。在凡夫地。聞法入理。得
<lb ed="X" n="0714c24"/><lb ed="R104" n="0170a13"/>根本智。苟不能依智起行。圓修圓證。墮于二乘聲聞
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0715a" n="0715a"/>
<lb ed="X" n="0715a01"/><lb ed="R104" n="0170a14"/>境界。諸佛大用不得現前。是故此經初會六品。全顯
<lb ed="X" n="0715a02"/><lb ed="R104" n="0170a15"/>如來果德。二會至八會三十二品。明進修階次。直至
<lb ed="X" n="0715a03"/><lb ed="R104" n="0170a16"/>菩提。總之不出六位因果。爲令行者昭廓智境。窮諸
<lb ed="X" n="0715a04"/><lb ed="R104" n="0170a17"/>行門。不取偏空而嚴佛土。而初會中普賢三昧一品。
<lb ed="X" n="0715a05"/><lb ed="R104" n="0170a18"/>正顯佛華嚴全體。經明普賢菩薩。入一切諸佛毗盧
<lb ed="X" n="0715a06"/><lb ed="R104" n="0170b01"/>遮那藏身三昧。此三昧者。依于法界。稱性徧周。一切
<lb ed="X" n="0715a07"/><lb ed="R104" n="0170b02"/>刹塵。普身示現。敎諸衆生不舍塵勞。繁興大用。隨說
<lb ed="X" n="0715a08"/><lb ed="R104" n="0170b03"/>世界成就品。說<name role="" type="person">華藏世界</name>品。以示淨穢諸刹。一切唯
<lb ed="X" n="0715a09"/><lb ed="R104" n="0170b04"/>心。唯能深入普賢願海者。一切處無非佛土。一切時
<lb ed="X" n="0715a10"/><lb ed="R104" n="0170b05"/>無非佛事。此三昧品貫徹全經。尋文自見。至善財童
<lb ed="X" n="0715a11"/><lb ed="R104" n="0170b06"/>子徧參知識。而德雲比丘。解脫長者。<g ref="#CB16014">鞞</g>瑟胝羅居士。
<lb ed="X" n="0715a12"/><lb ed="R104" n="0170b07"/>俱以念佛一門而得解脫。如德雲言。我得自在決定
<lb ed="X" n="0715a13"/><lb ed="R104" n="0170b08"/>解力。信眼淸淨。智光照耀。普觀境界。離一切障。善巧
<lb ed="X" n="0715a14"/><lb ed="R104" n="0170b09"/>觀察。普眼明徹。具淸淨行。往詣十方一切國土。恭敬
<lb ed="X" n="0715a15"/><lb ed="R104" n="0170b10"/>供養一切諸佛。常念一切諸佛如來。總持一切諸佛
<lb ed="X" n="0715a16"/><lb ed="R104" n="0170b11"/>正法。常見一切十方諸佛。<note place="inline">文竟</note>我得自在決定解力以
<lb ed="X" n="0715a17"/><lb ed="R104" n="0170b12"/>下。卽念法身佛也。往詣十方以下。卽念報化佛也。隨
<lb ed="X" n="0715a18"/><lb ed="R104" n="0170b13"/>順法身。起于報化。法身無量。所感報化亦復無量。故
<lb ed="X" n="0715a19"/><lb ed="R104" n="0170b14"/>下文云。見于東方一佛二佛十佛百佛千佛百千佛
<lb ed="X" n="0715a20"/><lb ed="R104" n="0170b15"/>乃至不可說不可說佛。刹微塵數佛。如東方。南西北
<lb ed="X" n="0715a21"/><lb ed="R104" n="0170b16"/>方四維上下亦復如是<note place="inline">文竟</note>是名憶念一切諸佛境界
<lb ed="X" n="0715a22"/><lb ed="R104" n="0170b17"/>智慧光明普見法門。諸佛別無境界。唯以智慧光明。
<lb ed="X" n="0715a23"/><lb ed="R104" n="0170b18"/>隨順衆生而作佛事。此念佛人亦復如是。由信解具
<lb ed="X" n="0715a24"/><lb ed="R104" n="0171a01"/>足故。能入佛智慧。由觀行具足故。能見佛光明。智慧
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0715b" n="0715b"/>
<lb ed="X" n="0715b01"/><lb ed="R104" n="0171a02"/>光明。不從人得。唯藉緣因得顯發故。下文又開諸大
<lb ed="X" n="0715b02"/><lb ed="R104" n="0171a03"/>菩薩三七念佛門。盡于十方三世及一一毛端量處。
<lb ed="X" n="0715b03"/><lb ed="R104" n="0171a04"/>念念佛出世。念念佛說法。念念佛滅度。一以自心無
<lb ed="X" n="0715b04"/><lb ed="R104" n="0171a05"/>邊智行而爲其體。本具三身。一念相應。名爲念佛三
<lb ed="X" n="0715b05"/><lb ed="R104" n="0171a06"/>昧。入此三昧門。卽能徧攝一切諸三昧門。又如解脫
<lb ed="X" n="0715b06"/><lb ed="R104" n="0171a07"/>長者言。我入出如來無礙莊嚴解脫門。見十方各十
<lb ed="X" n="0715b07"/><lb ed="R104" n="0171a08"/>佛刹微塵數如來。彼諸如來不來至此。我不往彼。我
<lb ed="X" n="0715b08"/><lb ed="R104" n="0171a09"/>若欲見<name role="" type="person">安樂世界</name>阿彌陀如來。隨意卽見。我若欲見
<lb ed="X" n="0715b09"/><lb ed="R104" n="0171a10"/>栴檀世界金剛光明如來。妙香世界寶光明如來。蓮
<lb ed="X" n="0715b10"/><lb ed="R104" n="0171a11"/>華世界寶蓮華光明如來。妙金世界寂靜光如來。妙
<lb ed="X" n="0715b11"/><lb ed="R104" n="0171a12"/>喜世界<name role="" type="person">不動如來</name>。善住世界師子如來。鏡光明世界
<lb ed="X" n="0715b12"/><lb ed="R104" n="0171a13"/>月覺如來。寶師子莊嚴世界毗盧遮那如來。如是一
<lb ed="X" n="0715b13"/><lb ed="R104" n="0171a14"/>切悉皆卽見。知一切佛及以我心。悉皆如夢。知一切
<lb ed="X" n="0715b14"/><lb ed="R104" n="0171a15"/>佛猶如影像。自心如水。知一切佛所有色相。及以自
<lb ed="X" n="0715b15"/><lb ed="R104" n="0171a16"/>心。悉皆如幻。知一切佛及以<anchor xml:id="nkr_note_add_0715b1501" n="0715b1501"/><anchor xml:id="beg0715b1501" n="0715b1501"/>己<anchor xml:id="end0715b1501"/>心。悉皆如響。我如是
<lb ed="X" n="0715b16"/><lb ed="R104" n="0171a17"/>知。如是憶念。所見諸佛皆由自心。<note place="inline">文竟</note>所謂無礙莊嚴
<lb ed="X" n="0715b17"/><lb ed="R104" n="0171a18"/>解脫者。離一切相。成一切相。雖然如夢如幻。而亦不
<lb ed="X" n="0715b18"/><lb ed="R104" n="0171b01"/>壞夢幻諸境。若不入此夢幻法門者。便如舍利弗大
<lb ed="X" n="0715b19"/><lb ed="R104" n="0171b02"/>目犍連等在逝多林。不見如來神力境界。以善根不
<lb ed="X" n="0715b20"/><lb ed="R104" n="0171b03"/>同故。又如<g ref="#CB16014">鞞</g>瑟胝羅言。我開栴檀座如來塔門時。得
<lb ed="X" n="0715b21"/><lb ed="R104" n="0171b04"/>三昧名佛種無盡。我入此三昧。隨其次第。見此世界
<lb ed="X" n="0715b22"/><lb ed="R104" n="0171b05"/>一切諸佛。所謂迦葉佛。拘那含牟尼佛。<name role="" type="person">拘留孫佛</name>。尸
<lb ed="X" n="0715b23"/><lb ed="R104" n="0171b06"/>棄佛。毗婆尸佛。提舍佛。弗沙佛。無上勝佛。無上蓮華
<lb ed="X" n="0715b24"/><lb ed="R104" n="0171b07"/>佛。如是等而爲上首。于一念頃。得見百佛千佛百千
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0715c" n="0715c"/>
<lb ed="X" n="0715c01"/><lb ed="R104" n="0171b08"/>佛。乃至不可說不可說世界微塵數佛。<note place="inline">文竟</note>此佛種無
<lb ed="X" n="0715c02"/><lb ed="R104" n="0171b09"/>盡。皆由普賢願行所生。蓋普賢願行。俱以四無盡句
<lb ed="X" n="0715c03"/><lb ed="R104" n="0171b10"/>而得成就。所謂虗空界盡。衆生界盡。衆生業盡。衆生
<lb ed="X" n="0715c04"/><lb ed="R104" n="0171b11"/>煩惱盡。我願乃盡。而虗空界乃至煩惱無有盡故。是
<lb ed="X" n="0715c05"/><lb ed="R104" n="0171b12"/>則佛種無盡。故曰我知十方一切如來。畢竟無有般
<lb ed="X" n="0715c06"/><lb ed="R104" n="0171b13"/>涅槃者。是知諸佛報化。該一切數。如阿僧祇品說。窮
<lb ed="X" n="0715c07"/><lb ed="R104" n="0171b14"/>一切時。如如來壽量品說。徧一切處。如菩薩住處品
<lb ed="X" n="0715c08"/><lb ed="R104" n="0171b15"/>說。如是念佛。二際平等。生滅一如。盡未來劫無有間
<lb ed="X" n="0715c09"/><lb ed="R104" n="0171b16"/>斷。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0715c10"/><lb ed="R104" n="0171b17"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">三念佛名字成就最勝方便</cb:mulu><head>三念佛名字成就最勝方便者</head><p xml:id="pX58p0715c1013" cb:place="inline">夫法身無朕。假于名
<lb ed="X" n="0715c11"/><lb ed="R104" n="0171b18"/>而法身顯矣。報化無邊。緣于名而報化該矣。須彌偈
<lb ed="X" n="0715c12"/><lb ed="R104" n="0172a01"/>讚品云。甯受地獄苦。得聞諸佛名。不受無量樂。而不
<lb ed="X" n="0715c13"/><lb ed="R104" n="0172a02"/>聞佛名。所以于往昔。無數劫受苦。流轉生死中。不聞
<lb ed="X" n="0715c14"/><lb ed="R104" n="0172a03"/>佛名故。但聞佛名。<anchor xml:id="nkr_note_add_0715c1401" n="0715c1401"/><anchor xml:id="beg0715c1401" n="0715c1401"/>已<anchor xml:id="end0715c1401"/>植勝因。何況數數繼念。如文殊
<lb ed="X" n="0715c15"/><lb ed="R104" n="0172a04"/>般若經云。欲入一行三昧。應處空閒。舍諸亂意。不取
<lb ed="X" n="0715c16"/><lb ed="R104" n="0172a05"/>相貌。繫心一佛。專稱名字。隨佛方所。端身正向。能于
<lb ed="X" n="0715c17"/><lb ed="R104" n="0172a06"/>一佛念念相續。卽是念中能見過去未來現在諸佛
<lb ed="X" n="0715c18"/><lb ed="R104" n="0172a07"/>何以故。念一佛功德無量無邊。亦與無量諸佛功德
<lb ed="X" n="0715c19"/><lb ed="R104" n="0172a08"/>無二。<note place="inline">文竟</note>阿彌陀經亦以執持名號。爲往生正因。故知
<lb ed="X" n="0715c20"/><lb ed="R104" n="0172a09"/>名字功德不可思議。又如兜率偈讚品云。以佛爲境
<lb ed="X" n="0715c21"/><lb ed="R104" n="0172a10"/>界。專念而不息。此人得見佛。其數與心等。賢首品云。
<lb ed="X" n="0715c22"/><lb ed="R104" n="0172a11"/>若常念佛心不動。則常覩見無量佛。若常覩見無量
<lb ed="X" n="0715c23"/><lb ed="R104" n="0172a12"/>佛。則見如來體常住。前偈論持名。故言數。後兼報化
<lb ed="X" n="0715c24"/><lb ed="R104" n="0172a13"/>以徹法身。故言無量。雖然。人知有量之數。而莫知離
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0716a" n="0716a"/>
<lb ed="X" n="0716a01"/><lb ed="R104" n="0172a14"/>量之數。知卽數之名。而不知離數之名。知離數之名
<lb ed="X" n="0716a02"/><lb ed="R104" n="0172a15"/>故終日念而未嘗念也。知離量之數。故念一佛而卽
<lb ed="X" n="0716a03"/><lb ed="R104" n="0172a16"/>徧攝一切佛也。如隨好光明品云。如我說我而不著
<lb ed="X" n="0716a04"/><lb ed="R104" n="0172a17"/>我。不著我所。一切諸佛亦復如是。自說是佛。不著于
<lb ed="X" n="0716a05"/><lb ed="R104" n="0172a18"/>我及以我所。<note place="inline">文竟</note>然初入此門。必依乎數。日須尅定課
<lb ed="X" n="0716a06"/><lb ed="R104" n="0172b01"/>程。自一而萬。自萬而億。念不離佛。佛不異心。如月在
<lb ed="X" n="0716a07"/><lb ed="R104" n="0172b02"/>水。月非水內。如春在枝。春非枝外。如是念佛。名字卽
<lb ed="X" n="0716a08"/><lb ed="R104" n="0172b03"/>法身。名字性不可得故。法身卽名字。法身徧一切故。
<lb ed="X" n="0716a09"/><lb ed="R104" n="0172b04"/>乃至報化不異名字。名字不異報化。亦復如是。故如
<lb ed="X" n="0716a10"/><lb ed="R104" n="0172b05"/>來名號品。謂一如來名號。與法界虗空界等。隨衆生
<lb ed="X" n="0716a11"/><lb ed="R104" n="0172b06"/>心各別知見。則知世間凡所有名。卽是佛名。隨擧一
<lb ed="X" n="0716a12"/><lb ed="R104" n="0172b07"/>名。諸世間名無不攝矣。又如毗盧遮那品稱引古先
<lb ed="X" n="0716a13"/><lb ed="R104" n="0172b08"/>諸佛。各各不同。而一以毗盧槪之。以一切諸佛皆有
<lb ed="X" n="0716a14"/><lb ed="R104" n="0172b09"/>毗盧藏身故。古今不異故。如是念佛。持一佛名。全收
<lb ed="X" n="0716a15"/><lb ed="R104" n="0172b10"/>法界。全法界名。全法界收。非過去。非現在。非未來。亦
<lb ed="X" n="0716a16"/><lb ed="R104" n="0172b11"/>非南西北方四維上下。十方三世。當念無餘。不歷刹
<lb ed="X" n="0716a17"/><lb ed="R104" n="0172b12"/>那。成佛<anchor xml:id="nkr_note_add_0716a1701" n="0716a1701"/><anchor xml:id="beg0716a1701" n="0716a1701"/>已<anchor xml:id="end0716a1701"/>竟。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0716a18"/><lb ed="R104" n="0172b13"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">四念<name role="" type="person">毗盧遮那佛</name>頓入華嚴法界</cb:mulu><head>四念<name role="" type="person">毗盧遮那佛</name>頓入華嚴法界者</head><p xml:id="pX58p0716a1815" cb:place="inline">如世主妙嚴品
<lb ed="X" n="0716a19"/><lb ed="R104" n="0172b14"/>十方諸大菩薩及天龍神鬼所說諸頌。各出自證法
<lb ed="X" n="0716a20"/><lb ed="R104" n="0172b15"/>門。以如來果地發人信解。令入念佛三昧。自是說如
<lb ed="X" n="0716a21"/><lb ed="R104" n="0172b16"/>來現相品。以及十信十住十行十回向。各有十方諸
<lb ed="X" n="0716a22"/><lb ed="R104" n="0172b17"/>大菩薩及諸世主說偈讚佛。而十地品每歷一地。必
<lb ed="X" n="0716a23"/><lb ed="R104" n="0172b18"/>曰不離念佛念法念僧。是知諸位階次雖殊。莫不以
<lb ed="X" n="0716a24"/><lb ed="R104" n="0173a01"/>念佛爲其本行。佛佛道同。擧一毗盧攝無不盡。故普
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0716b" n="0716b"/>
<lb ed="X" n="0716b01"/><lb ed="R104" n="0173a02"/>賢十願常隨佛學一門云。如此<name role="" type="person">娑婆世界</name>毗盧遮那
<lb ed="X" n="0716b02"/><lb ed="R104" n="0173a03"/>如來。從初發心。精進不退。以不可說不可說身命而
<lb ed="X" n="0716b03"/><lb ed="R104" n="0173a04"/>爲布施。乃至成大菩提。入于涅槃。如是一切我皆隨
<lb ed="X" n="0716b04"/><lb ed="R104" n="0173a05"/>學。<note place="inline">文竟</note>由我本師因地修行。廣大無邊不可思議。故所
<lb ed="X" n="0716b05"/><lb ed="R104" n="0173a06"/>感報化。亦廣大無邊不可思議。行者誠能決定信解。
<lb ed="X" n="0716b06"/><lb ed="R104" n="0173a07"/>知一切佛不離自性。起勇猛心。起儋何心。便與本師
<lb ed="X" n="0716b07"/><lb ed="R104" n="0173a08"/>初發心時等無有異。又如寂靜音海夜神言。我得念
<lb ed="X" n="0716b08"/><lb ed="R104" n="0173a09"/>念出生廣大喜莊嚴解脫。<anchor xml:id="nkr_note_add_0716b0801" n="0716b0801"/><anchor xml:id="beg0716b0801" n="0716b0801"/>已<anchor xml:id="end0716b0801"/>能入十不可說不可說
<lb ed="X" n="0716b09"/><lb ed="R104" n="0173a10"/>佛刹微塵數法界安立海。見彼一切法界安立海。一
<lb ed="X" n="0716b10"/><lb ed="R104" n="0173a11"/>切佛刹所有微塵。一一塵中。有十不可說不可說佛
<lb ed="X" n="0716b11"/><lb ed="R104" n="0173a12"/>刹微塵數佛國土。一一佛土。皆有毗盧遮那坐于道
<lb ed="X" n="0716b12"/><lb ed="R104" n="0173a13"/>場。于念念中成等正覺。現諸神變。所現神變。一一皆
<lb ed="X" n="0716b13"/><lb ed="R104" n="0173a14"/>徧一切法界海。而開敷樹華夜神入出生廣大喜光
<lb ed="X" n="0716b14"/><lb ed="R104" n="0173a15"/>明解脫門。憶念毗盧遮那往昔所修行海。悉皆明見。
<lb ed="X" n="0716b15"/><lb ed="R104" n="0173a16"/>妙德圓滿神得自在受生解脫門。入毗盧遮那無量
<lb ed="X" n="0716b16"/><lb ed="R104" n="0173a17"/>受生海。亦見如來于一切世界一一塵中無量佛刹。
<lb ed="X" n="0716b17"/><lb ed="R104" n="0173a18"/>示現受生。常無間斷。<note place="inline">文竟</note>如是念于毗盧遮那。卽念是
<lb ed="X" n="0716b18"/><lb ed="R104" n="0173b01"/>佛。卽佛是念。盡十方虗空乃至鍼鋒芥子許。無一不
<lb ed="X" n="0716b19"/><lb ed="R104" n="0173b02"/>是毗盧法界。是名念法界佛。亦名徧念一切佛。所以
<lb ed="X" n="0716b20"/><lb ed="R104" n="0173b03"/>善財童子初參德雲。卽聞念佛法門。最後普賢菩薩
<lb ed="X" n="0716b21"/><lb ed="R104" n="0173b04"/>爲說稱讚如來勝功德偈敎人信解。依舊不離念佛
<lb ed="X" n="0716b22"/><lb ed="R104" n="0173b05"/>法門。法界始終。更無二諦。偈曰。或見此界妙無比。佛
<lb ed="X" n="0716b23"/><lb ed="R104" n="0173b06"/>無量劫所嚴淨。毗盧遮那最勝尊。于中覺悟成菩提。
<lb ed="X" n="0716b24"/><lb ed="R104" n="0173b07"/>或有見佛無量壽。觀自在等所圍繞。悉<anchor xml:id="nkr_note_add_0716b2401" n="0716b2401"/><anchor xml:id="beg0716b2401" n="0716b2401"/>已<anchor xml:id="end0716b2401"/>住于灌頂
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0716c" n="0716c"/>
<lb ed="X" n="0716c01"/><lb ed="R104" n="0173b08"/>地。充滿十方諸世界。又云。或見釋迦成佛道。<anchor xml:id="nkr_note_add_0716c0101" n="0716c0101"/><anchor xml:id="beg0716c0101" n="0716c0101"/>已<anchor xml:id="end0716c0101"/>經不
<lb ed="X" n="0716c02"/><lb ed="R104" n="0173b09"/>可思議劫。或見今始爲菩薩。十方利益諸衆生。或見
<lb ed="X" n="0716c03"/><lb ed="R104" n="0173b10"/>如來無量壽。與諸菩薩。授尊記。而成無上大導師。次
<lb ed="X" n="0716c04"/><lb ed="R104" n="0173b11"/>補住于安樂刹。<note place="inline">文竟</note>是知諸佛法界。徧攝徧融。彌陀全
<lb ed="X" n="0716c05"/><lb ed="R104" n="0173b12"/>體遮那極樂不離華藏隨衆生心。見各不同。而佛本
<lb ed="X" n="0716c06"/><lb ed="R104" n="0173b13"/>來常不動故。故末卷卽以回向極樂終之。具如後文
<lb ed="X" n="0716c07"/><lb ed="R104" n="0173b14"/>所說。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0716c08"/><lb ed="R104" n="0173b15"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">五念<name role="" type="person">極樂世界</name>阿彌陀佛圓滿普賢大願</cb:mulu><head>五念<name role="" type="person">極樂世界</name>阿彌陀佛圓滿普賢大願者</head><p xml:id="pX58p0716c0818" cb:place="inline">普賢行
<lb ed="X" n="0716c09"/><lb ed="R104" n="0173b16"/>願品云。欲成就如來功德門。當修十種廣大行願。一
<lb ed="X" n="0716c10"/><lb ed="R104" n="0173b17"/>者禮敬諸佛。二者稱讚如來。三者廣修供養。四者懺
<lb ed="X" n="0716c11"/><lb ed="R104" n="0173b18"/>悔業障。五者隨喜功德。六者請轉法輪。七者請佛住
<lb ed="X" n="0716c12"/><lb ed="R104" n="0174a01"/>世。八者常隨佛學。九者恒順衆生。十者普皆回向。于
<lb ed="X" n="0716c13"/><lb ed="R104" n="0174a02"/>此願王受持讀誦。臨命終時。卽得往生<name role="" type="person">極樂世界</name>。<note place="inline">文竟</note>
<lb ed="X" n="0716c14"/><lb ed="R104" n="0174a03"/>是經專顯毗盧境界。云何必以極樂爲歸。蓋阿彌陀
<lb ed="X" n="0716c15"/><lb ed="R104" n="0174a04"/>一名無量光。而毗盧遮那此翻光明徧照。同一體故。
<lb ed="X" n="0716c16"/><lb ed="R104" n="0174a05"/>非去來故。于一體中。要亦不礙去來故。如大乘起信
<lb ed="X" n="0716c17"/><lb ed="R104" n="0174a06"/>論云。衆生初學是法。欲求正信。其心怯弱。以住此娑
<lb ed="X" n="0716c18"/><lb ed="R104" n="0174a07"/>婆世界。不能常値諸佛。親承供養。意欲退者。當知如
<lb ed="X" n="0716c19"/><lb ed="R104" n="0174a08"/>來有勝方便。攝護信心。謂專念<name role="" type="person">西方極樂世界</name>阿彌
<lb ed="X" n="0716c20"/><lb ed="R104" n="0174a09"/>陀佛。所修善根。回向願求生彼世界。卽得往生。常見
<lb ed="X" n="0716c21"/><lb ed="R104" n="0174a10"/>佛故。終無有退。<note place="inline">文竟</note>蓋毗盧報土。與二乘凡夫無接引
<lb ed="X" n="0716c22"/><lb ed="R104" n="0174a11"/>之分。而極樂則九品分張。萬流齊赴。一得往生。橫截
<lb ed="X" n="0716c23"/><lb ed="R104" n="0174a12"/>生死。視此娑婆。迥分勝劣。諸經廣明。今不具錄。然他
<lb ed="X" n="0716c24"/><lb ed="R104" n="0174a13"/>經所指。或言十念。或言一日乃至七日。或觀丈六。乃
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0717a" n="0717a"/>
<lb ed="X" n="0717a01"/><lb ed="R104" n="0174a14"/>至六十萬億那由他恒河沙由旬。要之不出數量。未
<lb ed="X" n="0717a02"/><lb ed="R104" n="0174a15"/>若此經一念普觀。豎窮三世。橫亘十虗。初發心時。卽
<lb ed="X" n="0717a03"/><lb ed="R104" n="0174a16"/>超數量。所有淨因。最爲殊勝。由阿彌陀佛以四十八
<lb ed="X" n="0717a04"/><lb ed="R104" n="0174a17"/>願徧攝衆生。與此願王體合虗空。絲毫不隔。是故。不
<lb ed="X" n="0717a05"/><lb ed="R104" n="0174a18"/>移時。不易處。任運往生。還同本得。下文云。到<anchor xml:id="nkr_note_add_0717a0501" n="0717a0501"/><anchor xml:id="beg0717a0501" n="0717a0501"/>已<anchor xml:id="end0717a0501"/>。卽見
<lb ed="X" n="0717a06"/><lb ed="R104" n="0174b01"/>阿彌陀佛<name role="" type="person">文殊師利</name>菩薩普賢菩薩觀自在菩薩彌
<lb ed="X" n="0717a07"/><lb ed="R104" n="0174b02"/>勒菩薩等。所共圍繞。<note place="inline">文竟</note>文殊普賢。不離此處而現彼
<lb ed="X" n="0717a08"/><lb ed="R104" n="0174b03"/>方。隨衆生心。念念出現。故知阿彌陀佛在<name role="" type="person">極樂國</name>中。
<lb ed="X" n="0717a09"/><lb ed="R104" n="0174b04"/>常轉此經。熾然無間。又此法門。非妙智觀察。無以明
<lb ed="X" n="0717a10"/><lb ed="R104" n="0174b05"/>我心本具之淨因。故首文殊。非大願莊嚴。無以圓我
<lb ed="X" n="0717a11"/><lb ed="R104" n="0174b06"/>心本具之淨果。故次普賢。而觀音彌勒。一則次補彌
<lb ed="X" n="0717a12"/><lb ed="R104" n="0174b07"/>陀。一則次補釋迦。二聖同會。以證樂<g ref="#CB15131">邦</g>華藏通一無
<lb ed="X" n="0717a13"/><lb ed="R104" n="0174b08"/>二。而彌勒以諦觀十方唯識。識心圓明。入圓成實。此
<lb ed="X" n="0717a14"/><lb ed="R104" n="0174b09"/>淨土之正因也。觀音以如幻聞熏無作妙力。徧入國
<lb ed="X" n="0717a15"/><lb ed="R104" n="0174b10"/>土。成就菩提。此淨土之極果也。下文云。其人自見生
<lb ed="X" n="0717a16"/><lb ed="R104" n="0174b11"/>蓮華中。蒙佛授記。得授記<anchor xml:id="nkr_note_add_0717a1601" n="0717a1601"/><anchor xml:id="beg0717a1601" n="0717a1601"/>已<anchor xml:id="end0717a1601"/>。經于無數百千萬億那
<lb ed="X" n="0717a17"/><lb ed="R104" n="0174b12"/>由他劫。以智慧力。隨衆生心而爲利益。不久當坐菩
<lb ed="X" n="0717a18"/><lb ed="R104" n="0174b13"/>提道場。降伏魔軍。成等正覺。轉妙法輪。能令佛刹極
<lb ed="X" n="0717a19"/><lb ed="R104" n="0174b14"/>微塵數衆生發菩提心。隨其根性。敎化成熟。乃至盡
<lb ed="X" n="0717a20"/><lb ed="R104" n="0174b15"/>于未來劫海。廣能利益一切衆生。<note place="inline">文竟</note>全部華嚴。于此
<lb ed="X" n="0717a21"/><lb ed="R104" n="0174b16"/>結果。諸有智人。決宜信入。一念因循。輪回無盡。嗚呼
<lb ed="X" n="0717a22"/><lb ed="R104" n="0174b17"/>苦哉。</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0717a23"/><lb ed="R104" n="0174b18"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">問答</cb:mulu><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX58p0717a2301">或問。如上五門。爲當從一門入。爲是五門並入。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX58p0717a2319" cb:place="inline">答。上
<lb ed="X" n="0717a24"/><lb ed="R104" n="0175a01"/>根利智。了得自性彌陀。全顯唯心淨土。擧一法身。攝
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0717b" n="0717b"/>
<lb ed="X" n="0717b01"/><lb ed="R104" n="0175a02"/>無不盡。然理則頓悟。事須漸除。故華嚴敎指。十住初
<lb ed="X" n="0717b02"/><lb ed="R104" n="0175a03"/>心卽同諸佛。然五位進修。不無趣向。未臻妙覺。階次
<lb ed="X" n="0717b03"/><lb ed="R104" n="0175a04"/>宛然。至十地始終。以大願力。于一念頃見多百佛多
<lb ed="X" n="0717b04"/><lb ed="R104" n="0175a05"/>千佛。乃至百千億那由他佛。所居之地。悉隨所見之
<lb ed="X" n="0717b05"/><lb ed="R104" n="0175a06"/>佛而爲差等。此土行人。縱能伏惑發悟。而未證無生。
<lb ed="X" n="0717b06"/><lb ed="R104" n="0175a07"/>甯逃後有。不依佛力。功行難圓。必待回向樂<g ref="#CB15131">邦</g>。親承
<lb ed="X" n="0717b07"/><lb ed="R104" n="0175a08"/>授記。淨諸餘習。成滿願王。斯爲一門超出<name role="" type="person">妙莊嚴路</name>。
<lb ed="X" n="0717b08"/><lb ed="R104" n="0175a09"/>其或粗窺向上。未盡疑情。尤須專一持名。翹勤發願。
<lb ed="X" n="0717b09"/><lb ed="R104" n="0175a10"/>如子憶母。畢命爲期。加以敎觀熏修。助發勝智。感應
<lb ed="X" n="0717b10"/><lb ed="R104" n="0175a11"/>道交。功無虗棄。斯則全憑一念便攝諸門。所貴絕利
<lb ed="X" n="0717b11"/><lb ed="R104" n="0175a12"/>一原。切忌回頭轉腦。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0717b12"/><lb ed="R104" n="0175a13"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX58p0717b1201">又問。子欲闡念佛法門。何不以淨土諸經爲導。而力
<lb ed="X" n="0717b13"/><lb ed="R104" n="0175a14"/>主華嚴。據果論因。恐難合轍。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX58p0717b1312" cb:place="inline">答。子不讀無量壽經乎。
<lb ed="X" n="0717b14"/><lb ed="R104" n="0175a15"/>經中叙分。首述普賢行願。勸進行人。三輩往生。俱云
<lb ed="X" n="0717b15"/><lb ed="R104" n="0175a16"/>發菩提心。終之以不了佛智不思議智不可稱智無
<lb ed="X" n="0717b16"/><lb ed="R104" n="0175a17"/>等無倫最上勝智。縱修功德。還墮胎生。然則誠欲坐
<lb ed="X" n="0717b17"/><lb ed="R104" n="0175a18"/>寶蓮華。登不退地。必也依文殊智。建普賢願。回向往
<lb ed="X" n="0717b18"/><lb ed="R104" n="0175b01"/>生。今此華嚴。正當其敎。至觀經上品上生者。必誦讀
<lb ed="X" n="0717b19"/><lb ed="R104" n="0175b02"/>大乘方等經典。言大乘方等。則又莫若華嚴最尊第
<lb ed="X" n="0717b20"/><lb ed="R104" n="0175b03"/>一。因果無差。有何紆曲。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0717b21"/><lb ed="R104" n="0175b04"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX58p0717b2101">又問。華嚴法界。密義重重。以無量修多羅而爲眷屬。
<lb ed="X" n="0717b22"/><lb ed="R104" n="0175b05"/>云何唯一念佛門而能普攝。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX58p0717b2212" cb:place="inline">答。誠如所說。敎指宏深。
<lb ed="X" n="0717b23"/><lb ed="R104" n="0175b06"/>但入道初心。自有方便。入此一門。乃能徧徹無邊法
<lb ed="X" n="0717b24"/><lb ed="R104" n="0175b07"/>界。是故善財童子于普賢一毛孔中。過不可說不可
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0717c" n="0717c"/>
<lb ed="X" n="0717c01"/><lb ed="R104" n="0175b08"/>說佛刹微塵數世界。盡未來劫。念念周徧無邊刹海。
<lb ed="X" n="0717c02"/><lb ed="R104" n="0175b09"/>此念佛人亦復如是。以一念本無量故。且杜順法界
<lb ed="X" n="0717c03"/><lb ed="R104" n="0175b10"/>觀。特設三門。一眞空門。簡妄情以顯理。卽前念佛法
<lb ed="X" n="0717c04"/><lb ed="R104" n="0175b11"/>身是。二理事無礙門。融理事以顯用。卽前念佛功德
<lb ed="X" n="0717c05"/><lb ed="R104" n="0175b12"/>是。三周徧含容門。攝事事以顯元。卽前念佛名字是。
<lb ed="X" n="0717c06"/><lb ed="R104" n="0175b13"/>又淸涼疏分四法界。一心念佛。不雜餘業。卽入事法
<lb ed="X" n="0717c07"/><lb ed="R104" n="0175b14"/>界。心佛雙泯。一眞獨脫。卽入理法界。卽心卽佛。大用
<lb ed="X" n="0717c08"/><lb ed="R104" n="0175b15"/>齊彰。卽入理事無礙法界。非佛非心。神妙不測。卽入
<lb ed="X" n="0717c09"/><lb ed="R104" n="0175b16"/>事事無礙法界。是知一念佛門。無法不攝。故此經以
<lb ed="X" n="0717c10"/><lb ed="R104" n="0175b17"/>毗盧爲導。以極樂爲歸。旣覲彌陀。不離華藏。家珍具
<lb ed="X" n="0717c11"/><lb ed="R104" n="0175b18"/>足。力用無邊。不入此門。終非究竟。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0717c12"/><lb ed="R104" n="0176a01"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX58p0717c1201">又問。方山論謂他方淨土。是權非實。準今所論。如何
<lb ed="X" n="0717c13"/><lb ed="R104" n="0176a02"/>會通。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX58p0717c1303" cb:place="inline">答。敎分四土。一<name role="" type="person">常寂光土</name>。果佛所居。二實報土。
<lb ed="X" n="0717c14"/><lb ed="R104" n="0176a03"/>法身大士所居。三有餘土。二乘所居。四同居土。凡聖
<lb ed="X" n="0717c15"/><lb ed="R104" n="0176a04"/>交參。或穢或淨。此土行人。以專念力。修諸功德。回向
<lb ed="X" n="0717c16"/><lb ed="R104" n="0176a05"/>西方。惑業未斷。生同居土。欣厭旣切。粗漏漸除。聞法
<lb ed="X" n="0717c17"/><lb ed="R104" n="0176a06"/>增進。生有餘土。若修圓敎爲因。深達實相。以普賢行
<lb ed="X" n="0717c18"/><lb ed="R104" n="0176a07"/>願。回向往生。便感得實報土。親承佛記。分證寂光。是
<lb ed="X" n="0717c19"/><lb ed="R104" n="0176a08"/>故。住權乘者。一切皆權。如法華化城。不外自心故。明
<lb ed="X" n="0717c20"/><lb ed="R104" n="0176a09"/>實相者。一切皆實。如此經極樂。全具華藏故。方山著
<lb ed="X" n="0717c21"/><lb ed="R104" n="0176a10"/>論時。行願末卷未至此方。故于淨土一門。輒生分別。
<lb ed="X" n="0717c22"/><lb ed="R104" n="0176a11"/>却與經文互相乖<anchor xml:id="nkr_note_add_0717c2201" n="0717c2201"/><anchor xml:id="beg0717c2201" n="0717c2201"/>剌<anchor xml:id="end0717c2201"/>。須知從眞起幻。卽幻全眞。生滅
<lb ed="X" n="0717c23"/><lb ed="R104" n="0176a12"/>俱離。自他不二。一念圓融。普周法界。方爲一乘中道
<lb ed="X" n="0717c24"/><lb ed="R104" n="0176a13"/>了義。且方山喫緊提唱。唯在十住初心卽成正覺。然
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0718a" n="0718a"/>
<lb ed="X" n="0718a01"/><lb ed="R104" n="0176a14"/>依敎詮判。正大不易。何則圓信位中。見思惑盡。幷斷
<lb ed="X" n="0718a02"/><lb ed="R104" n="0176a15"/>塵沙。進入圓住。豁破無明。證無生忍。位齊別敎初地。
<lb ed="X" n="0718a03"/><lb ed="R104" n="0176a16"/>若依自力。譬彼羣氓。驟希寶位。卽謂本來是佛。不落
<lb ed="X" n="0718a04"/><lb ed="R104" n="0176a17"/>階梯。亦賴善巧方便。始能尅證。何如行願末卷中說
<lb ed="X" n="0718a05"/><lb ed="R104" n="0176a18"/>以深信心。持誦十大願王。一刹那中。往生極樂。住不
<lb ed="X" n="0718a06"/><lb ed="R104" n="0176b01"/>退轉。從凡夫地。創發信心。橫超直入。至圓至頓。無比
<lb ed="X" n="0718a07"/><lb ed="R104" n="0176b02"/>無倫。幸遇完經。因緣非淺。衣珠故在。客作徒勞。奉勸
<lb ed="X" n="0718a08"/><lb ed="R104" n="0176b03"/>高流。同心信受。</p></sp></cb:dialog>
<lb ed="X" n="0718a09"/><lb ed="R104" n="0176b04"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX58p0718a0901">又問。隋僧靈幹作華藏觀。臨終見大水彌滿。華如車
<lb ed="X" n="0718a10"/><lb ed="R104" n="0176b05"/>輪而坐其上。但得直趣華藏。何須更覲彌陀。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX58p0718a1018" cb:place="inline">答。華藏
<lb ed="X" n="0718a11"/><lb ed="R104" n="0176b06"/>世界。有十不可說佛刹微塵數<name role="" type="person">香水海</name>。有十不可說
<lb ed="X" n="0718a12"/><lb ed="R104" n="0176b07"/>微塵數世界種安住。一一世界種。復有不可說佛刹
<lb ed="X" n="0718a13"/><lb ed="R104" n="0176b08"/>微塵數世界。西方極樂亦在其中。首楞嚴云。若飛心
<lb ed="X" n="0718a14"/><lb ed="R104" n="0176b09"/>中兼福兼慧。及與淨願。自然心開見十方佛。一切淨
<lb ed="X" n="0718a15"/><lb ed="R104" n="0176b10"/>土。隨願往生。今靈幹所生。其爲<name role="" type="person">極樂淨土</name>邪。其爲餘
<lb ed="X" n="0718a16"/><lb ed="R104" n="0176b11"/>方淨土邪。俱未可知。然則但覲彌陀。卽是直趣華藏。
<lb ed="X" n="0718a17"/><lb ed="R104" n="0176b12"/>前有善財。後有龍樹。如斯軌轍。千聖同行。不遵佛勅。
<lb ed="X" n="0718a18"/><lb ed="R104" n="0176b13"/>自困多岐。是則名爲可憐憫者。更以近事徵之。宋明
<lb ed="X" n="0718a19"/><lb ed="R104" n="0176b14"/>州草庵道因修圓頓敎觀。晚主延慶。乾道三年四月
<lb ed="X" n="0718a20"/><lb ed="R104" n="0176b15"/>十七日。別徒衆曰。華嚴世界。洞徹湛明。甚適我懷。今
<lb ed="X" n="0718a21"/><lb ed="R104" n="0176b16"/>將行矣。乃令擧所述彌陀讚曰。無邊刹海海涵空。海
<lb ed="X" n="0718a22"/><lb ed="R104" n="0176b17"/>空全是蓮華宮。蓮宮周徧徧空海。空海獨露彌陀容。
<lb ed="X" n="0718a23"/><lb ed="R104" n="0176b18"/>阿彌陀佛不生滅。難覓難拈水中月。絕非離句如是
<lb ed="X" n="0718a24"/><lb ed="R104" n="0177a01"/>身。如是感通如是說。我與彌陀本不二。妄覺潛生忽
<pb ed="X" xml:id="X58.1030.0718b" n="0718b"/>
<lb ed="X" n="0718b01"/><lb ed="R104" n="0177a02"/>成異。從今掃盡空有塵。父子天然兩相値。誓修三福
<lb ed="X" n="0718b02"/><lb ed="R104" n="0177a03"/>勤六念。身口意業無瑕玷。我今以此念彌陀。不見彌
<lb ed="X" n="0718b03"/><lb ed="R104" n="0177a04"/>陀終不猒。讚畢。隨衆唱佛數百。諷觀經至上品上生
<lb ed="X" n="0718b04"/><lb ed="R104" n="0177a05"/>卽斂念坐脫。極樂華嚴。是同是別。諸有智人。急須著
<lb ed="X" n="0718b05"/><lb ed="R104" n="0177a06"/>眼。</p></sp></cb:dialog></cb:div>
<lb ed="X" n="0718b06"/><lb ed="R104" n="0177a07"/><cb:div type="w"><p xml:id="pX58p0718b0601">是論作于乾隆四十八年冬十二月。旣成。汪子大
<lb ed="X" n="0718b07"/><lb ed="R104" n="0177a08"/>紳評之曰。此淨土正因。華嚴正信也。又曰。五念一
<lb ed="X" n="0718b08"/><lb ed="R104" n="0177a09"/>念。一念無念。其明年春。過丹徒。王子禹卿見而賞
<lb ed="X" n="0718b09"/><lb ed="R104" n="0177a10"/>之。爲之叙。大紳頗歎爲奇特。尋奉　先尙書公諱。
<lb ed="X" n="0718b10"/><lb ed="R104" n="0177a11"/>旣葬。屛居僧舍。展讀大經。與方外友性宗唯然相
<lb ed="X" n="0718b11"/><lb ed="R104" n="0177a12"/>質證。輒于此論時有損益。其後數年。自錢塘歸。重
<lb ed="X" n="0718b12"/><lb ed="R104" n="0177a13"/>閉關文星閣中。修念佛三昧。長夏寥寂。復出前稾
<lb ed="X" n="0718b13"/><lb ed="R104" n="0177a14"/>點勘再周。錄成此本。于賢首方山外。不妨別出手
<lb ed="X" n="0718b14"/><lb ed="R104" n="0177a15"/>眼。設遇雲栖老人。定當相視而笑也。</p>
<lb ed="X" n="0718b15"/><lb ed="R104" n="0177a16"/><p xml:id="pX58p0718b1501">時乾隆五十六年六月晦際淸記</p></cb:div>
<lb ed="X" n="0718b16"/><lb ed="R104" n="0177a17"/>
<lb ed="X" n="0718b17"/><lb ed="R104" n="0177a18"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>華嚴念佛三昧論<note place="inline">終</note></cb:jhead></cb:juan>
</body>
<back>
<cb:div type="apparatus">
<head>校注</head>
<p>
<app from="#beg0715b1501" to="#end0715b1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0715c1401" to="#end0715c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0716a1701" to="#end0716a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0716b0801" to="#end0716b0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0716b2401" to="#end0716b2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0716c0101" to="#end0716c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0717a0501" to="#end0717a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0717a1601" to="#end0717a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app>
<app from="#beg0717c2201" to="#end0717c2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">剌</lem><rdg wit="#wit.orig">刺</rdg></app>
</p>
</cb:div>
<cb:div type="add-notes">
<head>新增校注</head>
<p>
<note n="0715b1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0715b1501">己【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0715c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0715c1401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0716a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0716a1701">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0716b0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0716b0801">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0716b2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0716b2401">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0716c0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0716c0101">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0717a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0717a0501">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0717a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0717a1601">已【CB】，巳【卍續】</note>
<note n="0717c2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0717c2201">剌【CB】，刺【卍續】</note>
</p>
</cb:div>
</back></text></TEI>